Gökyüzü takvimi

Meteor Yağmurları

Sıradaki meteor yağmuru ne zaman, saat kaçta en iyi görülür, ay ışığı engelleyecek mi? İlinizi seçin, kaç meteor göreceğinizi hesaplayın.

Sıradaki büyük meteor yağmuru

Leonidler

17-18 Kasım gecesi

Doruk: 18 Kasım 2026, 02:52 (Türkiye saati)

19 gün sonraAy engellemezİlinizden saatler

Leonidler · 17-18 Kasım gecesi

İstanbul: en iyi saat 02:46-06:46

Gökyüzünün karardığı saat: 18:46 · aydınlanmaya başladığı saat: 06:51. Çizelge, gece boyunca saatte görülmesi beklenen meteor sayısını gösterir; gri alanlar ayın ufkun üzerinde olduğu saatlerdir.

0519:0021:0023:0001:0003:0005:00
Köy / kırsalŞehir kenarıAy ufkun üzerindeDikey eksen: saatte meteor

Gökyüzünüz nasıl?

Banliyö, site bahçesi, şehir dışı yol kenarı

Leonidler, en iyi saatte:

~4meteor / saat

Ortalama 17 dakikada bir meteor.

Ay %55 aydınlık, ama en iyi saatlerde ufkun altında; meteorları engellemez.

Tahmindir: IMO'nun saatlik zenit sayısından (ZHR), yağmurun geldiği noktanın yüksekliği, ay ışığı ve gökyüzü karanlığına göre hesaplanır. Gerçek sayı yıldan yıla değişebilir.

Hızlandırılmış: 1 saniye = 10 dakika

Hatırlatma: Leonidler, İstanbul için en iyi saatler

2026-2027 meteor yağmurları takvimi

Önümüzdeki on iki ayın yağmurları, doruk sırasıyla. Doruk saati Türkiye saatidir; meteorlar doruktan bir-iki gün önce ve sonra da yoğundur. Ay durumu İstanbul'a göre hesaplanır, öteki illerde çok az değişir.

  1. 5 Kasım Perşembe

    Güney Toridler

    Doruk 22:03 · ZHR 7

    Ay engellemez (ay %12)

  2. 12 Kasım Perşembe

    Kuzey Toridler

    Doruk 21:17 · ZHR 5

    Ay engellemez (ay %11)

  3. 18 Kasım Çarşamba

    Leonidler

    Doruk 02:52 · ZHR 15

    Ay engellemez (ay %55)

  4. 14 Aralık Pazartesi

    İkizler (Geminidler)

    Doruk 16:49 · ZHR 150

    Ay engellemez (ay %25)

  5. 23 Aralık Çarşamba

    Ursidler

    Doruk 01:17 · ZHR 10

    Ay ışığı engeller (ay %98)

  6. 4 Ocak Pazartesi

    Kuadrantidler

    Doruk 06:34 · ZHR 80

    Ay engellemez (ay %12)

  7. 23 Nisan Cuma

    Liridler

    Doruk 04:49 · ZHR 18

    Ay ışığı engeller (ay %95)

  8. 6 Mayıs Perşembe

    Eta Akuaridler

    Doruk 18:19 · ZHR 50

    Ay engellemez (ay %0)

  9. 31 Temmuz Cumartesi

    Güney Delta Akuaridler

    Doruk 22:45 · ZHR 25

    Ay engellemez (ay %4)

  10. 13 Ağustos Cuma

    Perseidler

    Doruk 11:19 · ZHR 100

    Ay kısmen engeller (ay %87)

  11. 9 Ekim Cumartesi

    Drakonidler

    Doruk 10:31 · Değişken

    Ay ışığı engeller (ay %67)

  12. 22 Ekim Cuma

    Orionidler

    Doruk 03:45 · ZHR 20

    Ay ışığı engeller (ay %58)

Yılın büyük meteor yağmurları

Her yağmurun adı, yağmurun geldiği takımyıldızdan gelir. ZHR, kusursuz koşullarda saatte görülecek meteor sayısıdır; gerçek sayı için yukarıdaki hesaplayıcıya bakın.

Kuadrantidler

Ocak başı · ZHR 80 · saniyede 41 km · kaynağı 2003 EH1 (asteroit)

Adını artık kullanılmayan bir takımyıldızdan, Duvar Kadranı'ndan (Quadrans Muralis) alır; radyantı bugün Çoban ile Ejderha takımyıldızları arasında kalır. Yılın en güçlü yağmurlarından biridir ama doruğu çok dardır: yoğunluk birkaç saat içinde yükselip düşer. Doruk Türkiye'de gece saatlerine denk gelirse saatte onlarca meteor görülebilir, gündüze denk gelirse çok daha azı.

Kaynağı bir kuyruklu yıldız değil, 2003 EH1 adlı küçük bir gökcismidir. Ocak gecelerinin soğuğu yüzünden en az izlenen büyük yağmurdur.

Liridler

Nisan sonu · ZHR 18 · saniyede 49 km · kaynağı C/1861 G1 Thatcher kuyruklu yıldızı

Kaydı tutulan en eski meteor yağmurudur: Çin kayıtlarında MÖ 687'de 'yıldızların yağmur gibi düştüğü' yazar. Bugün genellikle saatte 15-20 meteorla orta şiddette bir yağmurdur, ama zaman zaman beklenmedik patlamalar yapar; 1982'de kısa bir süre saatte 90'a çıkmıştı.

Kaynağı, Güneş çevresindeki turunu yaklaşık 415 yılda tamamlayan Thatcher kuyruklu yıldızıdır. Radyant Çalgı (Lyra) takımyıldızında, parlak Vega yıldızının yakınındadır ve gece yarısından sonra yükselir.

Eta Akuaridler

Mayıs başı · ZHR 50 · saniyede 66 km · kaynağı 1P/Halley kuyruklu yıldızı

Halley kuyruklu yıldızının bıraktığı tozdan oluşur; Halley'in kendisi ancak 2061'de dönecek ama tozu her yıl iki kez karşımıza çıkar. Radyant Kova takımyıldızında, gök ekvatorunun hemen üzerindedir ve ancak sabaha karşı, gün ağarmadan önce yükselir.

Güney yarımkürede çok daha güçlü görülür. Türkiye'den sabahın son iki saatinde, doğu ufku açık bir yerden saatte 10-20 meteor beklenebilir. Meteorları çok hızlıdır ve çoğu zaman uzun, ince izler bırakır.

Güney Delta Akuaridler

Temmuz sonu · ZHR 25 · saniyede 41 km · kaynağı 96P/Machholz kuyruklu yıldızı (olası)

Temmuz sonundan Ağustos ortasına kadar Perseidlerle aynı gecelerde etkindir. Radyant güney ufkunda, Kova takımyıldızında alçakta durduğu için Türkiye'den sayısı azdır; meteorların çoğu sönüktür. Perseidleri beklerken güneyden kuzeye doğru uçan sönük meteorlar görürseniz, büyük ihtimalle bu yağmurdandır.

Perseidler

Ağustos ortası · ZHR 100 · saniyede 59 km · kaynağı 109P/Swift-Tuttle kuyruklu yıldızı

Türkiye'de en çok izlenen yağmurdur: ılık yaz geceleri, tatil ve açık gökyüzü bir araya gelir. Kaynağı, Güneş çevresini yaklaşık 133 yılda dolanan 109P/Swift-Tuttle kuyruklu yıldızıdır. Avrupa'da 10 Ağustos'taki Aziz Lawrence yortusuna denk geldiği için eskiden 'Aziz Lawrence'ın gözyaşları' diye anılırdı.

Radyant Kahraman (Perseus) takımyıldızındadır; akşam alçakta başlar, gece boyunca yükselir. En iyi saatler sabaha karşıdır. Perseidler parlak ve hızlıdır, arada ardında birkaç saniye kalan iz bırakan ateş topları da görülür.

Drakonidler

Ekim başı · Değişken · saniyede 20 km · kaynağı 21P/Giacobini-Zinner kuyruklu yıldızı

Çoğu yıl saatte yalnızca birkaç meteorluk zayıf bir yağmurdur, ama sürprizleriyle ünlüdür: 1933 ve 1946'da saatte binlerce meteorluk 'meteor fırtınaları' yapmıştır. Kaynağı 21P/Giacobini-Zinner kuyruklu yıldızıdır.

Öteki yağmurların aksine radyant akşam saatlerinde yüksektir; bu yüzden en iyi zaman akşamdır. Meteorları çok yavaştır.

Orionidler

Ekim sonu · ZHR 20 · saniyede 66 km · kaynağı 1P/Halley kuyruklu yıldızı

Halley kuyruklu yıldızının ikinci yağmurudur; Mayıs'taki Eta Akuaridlerle aynı toz şeridinin öbür ucundan gelir. Radyant Avcı (Orion) takımyıldızındadır ve gece yarısından sonra yükselir.

Saatte 15-20 meteorla orta şiddettedir. Meteorları çok hızlıdır (saniyede 66 km); parlak olanlar ardında birkaç saniye görünen iz bırakabilir.

Güney Toridler

Ekim-Kasım · ZHR 7 · saniyede 27 km · kaynağı 2P/Encke kuyruklu yıldızı

Toridler, Güney ve Kuzey olmak üzere iki koldan oluşur ve Eylül sonundan Aralık başına kadar sürer. Saatte ancak birkaç meteor görülür, ama bunlar yavaş ve sık sık çok parlaktır; Batı'da Cadılar Bayramı'na denk geldikleri için 'Cadılar Bayramı ateş topları' diye anılırlar. Kaynakları Encke kuyruklu yıldızıdır.

Kuzey Toridler

Kasım ortası · ZHR 5 · saniyede 29 km · kaynağı 2P/Encke kuyruklu yıldızı

Toridlerin kuzey kolu, Kasım ortasında doruğa ulaşır. Güney koluyla birlikte, Ekim ve Kasım boyunca gece görülen yavaş, parlak meteorların çoğunun kaynağıdır.

Leonidler

Kasım ortası · ZHR 15 · saniyede 71 km · kaynağı 55P/Tempel-Tuttle kuyruklu yıldızı

Tarihin en büyük meteor fırtınaları Leonidlerden gelmiştir: 1833 ve 1966'da saatte on binlerce meteor görülmüş, 1999-2002 arasında da güçlü gösteriler olmuştur. Kaynakları olan 55P/Tempel-Tuttle kuyruklu yıldızı Güneş'e yaklaşık 33 yılda bir yaklaşır; fırtınalar bu yakınlaşmaların ardından gelir.

Fırtına yıllarının dışında saatte 10-15 meteorla sakin bir yağmurdur. Meteorları büyük yağmurlar içinde en hızlısıdır (saniyede 71 km). Radyant Aslan takımyıldızında, gece yarısından sonra yükselir.

İkizler (Geminidler)

Aralık ortası · ZHR 150 · saniyede 35 km · kaynağı 3200 Phaethon (asteroit)

Yılın en güçlü ve en güvenilir yağmurudur: karanlık bir gökyüzünde saatte 100'den fazla meteor görülebilir. Kaynağı bir kuyruklu yıldız değil, 3200 Phaethon adlı bir asteroittir. Meteorları görece yavaş ve parlaktır; bazıları sarı, yeşil ya da mavimsi renkler gösterir.

Radyant İkizler takımyıldızında, akşam saat 20-21 civarında doğu ufkunun üzerine çıkar. Bu yüzden İkizler, gece yarısını beklemeden akşamdan izlenebilen tek büyük yağmurdur; aileler ve çocuklar için en uygunudur.

Ursidler

Aralık sonu · ZHR 10 · saniyede 33 km · kaynağı 8P/Tuttle kuyruklu yıldızı

Kış gündönümüne denk gelen küçük bir yağmurdur; saatte 5-10 meteor görülür. Radyant Küçük Ayı takımyıldızında, Kutup Yıldızı'nın yakınındadır; bu yüzden Türkiye'den bütün gece ufkun üzerindedir. Kaynağı 8P/Tuttle kuyruklu yıldızıdır.

Meteor yağmuru nasıl oluşur?

Kuyruklu yıldızlar Güneş'e yaklaştıkça ısınır ve yüzeylerinden toz ve küçük taş parçaları koparır. Bu parçacıklar kuyruklu yıldızın yörüngesi boyunca dağılarak uzayda ince, uzun bir toz şeridi oluşturur. Dünya her yıl yörüngesinin aynı noktasında bu şeritlerden birinin içinden geçer. O günlerde atmosfere normalden çok daha fazla parçacık girer ve gökyüzünde peş peşe ışık izleri görülür.

GüneşDünya'nın yörüngesiKuyruklu yıldızın toz şeridiDünya şeritten geçer: meteor yağmuru
Dünya her yıl yörüngesinin aynı noktasında toz şeridini keser; bu yüzden her yağmur her yıl aynı günlere denk gelir. Ölçekli değildir.

Parçacıkların çoğu kum tanesi, hatta toz büyüklüğündedir. Saniyede 20 ila 70 kilometre hızla atmosfere girdiklerinde önlerindeki havayı sıkıştırıp ısıtır, 70-100 kilometre yükseklikte buharlaşarak yanarlar. Gördüğümüz iz, parçacığın kendisi değil, bu sırada parlayan havadır. Bir yağmurdaki bütün parçacıklar uzayda birbirine paralel hareket eder; perspektif yüzünden gökyüzünde tek bir noktadan saçılıyormuş gibi görünürler. Bu noktaya radyant denir ve yağmur, radyantın bulunduğu takımyıldızın adını alır: Perseidler Perseus (Kahraman), Leonidler Leo (Aslan), İkizler de İkizler takımyıldızından gelir.

"Saatte 100 meteor" ne demek?

Haberlerde geçen sayı, gökbilimcilerin saatlik zenit sayısı (ZHR) dediği bir ölçüdür: radyant tam tepedeyken, kusursuz karanlık bir gökyüzünde, bir gözlemcinin bir saatte göreceği meteor sayısı. Gerçekte bu koşullar neredeyse hiç bir araya gelmez. Radyant alçaktaysa meteorların bir kısmı ufkun altında kalır; şehir ışıkları ve ay ise sönük meteorları siler. Bu yüzden "saatte 150" denen İkizler yağmurunu bir şehir merkezinden izleyen biri saatte ancak 10-15 meteor görebilir.

Yukarıdaki hesaplayıcı, Uluslararası Meteor Örgütü'nün (IMO) her yağmur için verdiği ZHR'den yola çıkar ve seçtiğiniz ilde radyantın o saatteki yüksekliğine, ayın ufkun üzerinde olup olmadığına ve gökyüzünüzün karanlığına göre gerçekçi bir sayı tahmin eder. Gökyüzü karanlığını, çıplak gözle seçilebilen en sönük yıldızla ölçüyoruz: şehir merkezinde 4. kadir, kırsalda 6. kadir civarı.

Meteor yağmuru nasıl izlenir?

  • Işıklardan uzaklaşın. En büyük fark buradan gelir. Şehirden 20-30 kilometre uzaklaşmak, görülen meteor sayısını üç-dört katına çıkarabilir.
  • Gözlerinizi karanlığa alıştırın. Gözün karanlığa tam uyum sağlaması 20-30 dakika sürer. Bu sırada telefon ekranına bakmak uyumu baştan başlatır; gerekiyorsa ekranı en düşük parlaklığa ve kırmızı filtreye alın.
  • Uzanın ve sabırlı olun. Meteorlar düzenli aralıklarla değil, kümeler halinde gelir. Bir şezlong ya da mat, bir battaniye ve en az bir saat ayırın.
  • Gece yarısından sonrasını kaçırmayın. Çoğu yağmurda radyant gece ilerledikçe yükselir ve Dünya'nın sabaha dönük yüzü toz şeridine "önden" girer; bu yüzden en iyi saatler genellikle sabaha karşıdır. İkizler, akşam saatlerinde de iyi sonuç veren tek büyük yağmurdur.
  • Teleskop ve dürbüne gerek yok. Meteorlar gökyüzünün herhangi bir yerinde, bir saniyeden kısa sürede belirir; en geniş görüş alanı çıplak gözdedir.

Ayın ufkun altında olduğu karanlık gecelerin saatlerini Yeni Ay sayfasındaki planlayıcıdan da görebilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Meteor yağmuru tehlikeli mi, Dünya'ya zarar verir mi?

Hayır. Meteor yağmurundaki parçacıkların çoğu kum tanesi, hatta toz boyutundadır. Saniyede 20-70 kilometre hızla atmosfere girer ve 70-100 kilometre yükseklikte yanıp tükenirler; gördüğümüz parlak iz, bu yanmanın ışığıdır. Yağmurlardan yere ulaşan bir parça neredeyse hiç görülmemiştir. İzlemek tamamen güvenlidir.

Göktaşı yağmuru ile meteor yağmuru aynı şey mi?

Günlük dilde evet, ikisi aynı olayı anlatır. Bilimsel olarak gökyüzünde gördüğümüz ışık izine meteor (halk arasında yıldız kayması), uzayda dolaşan parçacığa meteoroit, atmosferde yanıp bitmeyip yere düşen taşa ise göktaşı ya da meteorit denir. Meteor yağmurlarındaki parçacıklar yere ulaşamayacak kadar küçük olduğu için 'meteor yağmuru' daha doğru bir addır.

Meteor yağmuru neden olmadı, neden hiç göremedim?

Genellikle beş sebepten biri vardır: şehir ışıkları sönük meteorları siler; ay ufkun üzerindeyse gökyüzünü aydınlatır; akşam erken saatlerde yağmurun geldiği nokta henüz alçaktadır; gözler karanlığa alışmadan (en az 20 dakika) ve telefona bakılırken sönük meteorlar görülmez; bir de bulutlar. Haberlerde geçen 'saatte 100 meteor', kusursuz karanlık bir gökyüzü içindir. Yukarıdaki hesaplayıcı, sizin koşullarınızda gerçekçi sayıyı gösterir.

Meteor yağmurunu izlerken hangi yöne bakmalıyım?

Belirli bir yöne bakmak gerekmez; meteorlar gökyüzünün her yerinde görünür. En iyisi, ufku açık bir yerde sırt üstü uzanıp gökyüzünün en karanlık ve en yüksek kısmına bakmaktır. Meteorların geldiği noktadan (radyant) yaklaşık 40-60 derece uzağa bakmak, uzun izli meteorları görme şansını artırır.

Meteor yağmuru teleskopla ya da dürbünle izlenir mi?

Hayır, en iyisi çıplak gözdür. Meteorlar gökyüzünün herhangi bir yerinde bir saniyeden kısa sürede belirip kaybolur. Teleskop ve dürbün gökyüzünün çok küçük bir parçasını gösterdiği için meteorların çoğu görüş alanının dışında kalır.

Kaynaklar

Son güncelleme:

İlgili sayfalar